رقابت چینیها، زنگ خطر را برای صنعت آلمان به صدا درآورد
گروه: مالی و اقتصاد | کد خبر: ۵۶۴۰ | تاریخ: ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ - ۹:۳۲
به گزارش صدای معدن و فولاد : اقتصاد آلمان که طی سالهای اخیر با رشد ضعیف و رکود دستوپنجه نرم کرده، اکنون با چالش تازهای روبهروست؛ افزایش قدرت صنعتی و صادراتی چین در حوزههایی که برای دههها در اختیار شرکتهای آلمانی قرار داشت. اقتصاددانان از این روند با عنوان «شوک چین» یاد میکنند و آن را یکی از عوامل اصلی تداوم ضعف اقتصاد بزرگترین کشور صنعتی اروپا میدانند.
تضعیف اقتصاد آلمان علاوه بر ایجاد فشار بر صنایع و شرکتهای بزرگ، به فضای سیاسی این کشور نیز سرایت کرده است. افزایش نگرانیها درباره آینده مشاغل صنعتی و کاهش قدرت خرید خانوارها، در آستانه انتخابات منطقهای زاکسن-آنهالت، بر نارضایتی عمومی از دولت فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، افزوده است.
چین از بازار آلمان به رقیب صنعتی تبدیل شد
شرکتهای آلمانی در سالهای گذشته بخش قابلتوجهی از درآمد خود را از صادرات به چین به دست میآوردند؛ اما معادله تجاری میان دو کشور تغییر کرده است. پکن اکنون از توسعه صنایع داخلی و شرکتهایی حمایت میکند که در بسیاری از موارد مستقیماً با تولیدکنندگان آلمانی رقابت دارند.
از سوی دیگر، کاهش تقاضای داخلی چین باعث شده بخشی از تولید مازاد این کشور راهی بازارهای خارجی شود. اروپا یکی از مهمترین مقصدهای این محصولات است و همین موضوع فشار رقابتی بر صنایع آلمان را افزایش داده است.
آلمان بیش از بسیاری از اقتصادهای بزرگ جهان به صادرات کالاهای صنعتی وابسته است؛ کالاهایی که اکنون چین نیز توان تولید و صادرات آنها را در مقیاس گسترده پیدا کرده است.
کاهش تولید و افزایش نگرانی درباره اشتغال
اقتصاد آلمان طی سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ کوچک شد و در سال گذشته تنها ۰.۲ درصد رشد کرد. اگرچه نرخ بیکاری این کشور حدود ۴ درصد است و همچنان پایینتر از میانگین اتحادیه اروپا قرار دارد، اما موج اعلام برنامههای تعدیل نیرو در شرکتهای بزرگ صنعتی، نگرانیها درباره آینده اقتصاد را افزایش داده است.
در صنعت خودرو، فولکسواگن از احتمال حذف دهها هزار شغل خبر داده و بیامدبلیو نیز برنامههایی برای کاهش نیروی انسانی خود دارد. شرکت فناوری خودروی بوش هم کاهش حدود ۱۳ هزار شغل تا سال ۲۰۳۰ را در دستور کار قرار داده است.
همزمان، افزایش قیمتها پس از همهگیری کرونا باعث شده رشد دستمزدها نتواند بهسرعت افزایش هزینههای زندگی را جبران کند. بر اساس این گزارش، دستمزد واقعی شهروندان آلمانی تنها در سال گذشته توانست به سطح سال ۲۰۱۹ بازگردد.
آرنو آنتلیتز، مدیر مالی فولکسواگن، با اشاره به تشدید رقابت در بازار چین اعلام کرده است که در شرایطی که بازار خودروی چین با کاهش تقاضا روبهرو شده و شرکتهای چینی صادرات خود را افزایش دادهاند، کاهش هزینهها برای تولیدکنندگان آلمانی ضروری است.
آلمان در صنایعی که زمانی مزیت داشت، تحت فشار چین قرار گرفته است
یکی از مهمترین دلایل آسیبپذیری آلمان، ساختار صادراتی این کشور است. اقتصاد آلمان به صنایعی متکی است که اکنون چین در آنها به رقیبی جدی تبدیل شده است؛ از خودروهای سواری و تجاری گرفته تا ماشینآلات صنعتی، تجهیزات پزشکی و انواع وسایل حملونقل.
در برخی از این حوزهها، آلمان اکنون بیش از آنکه به چین صادرات داشته باشد، از این کشور واردات انجام میدهد. اقتصاددانان برد ستسر و ساندر توردویر در توصیف این وضعیت معتقدند چین ابتدا بخش مهمی از بازار صنعتی آلمان را تحت تأثیر قرار داده و اکنون در حال گسترش این فشار به حوزههای بیشتری است.
این تحول در حالی رخ داده که اقتصادهای بزرگی مانند فرانسه، ایتالیا و انگلیس سهم کوچکتری از تولید صنعتی خود را در اختیار دارند و در نتیجه، اثر مستقیم رقابت چین بر اقتصاد آنها محدودتر است.
همکاری با شرکتهای چینی؛ راهی برای بقا
برخی شرکتهای آلمانی برای مقابله با این شرایط بهجای رویارویی مستقیم با تولیدکنندگان چینی، مسیر همکاری را انتخاب کردهاند.
شرکت آلمانی یونگهاینریش، تولیدکننده تجهیزات جابهجایی و لیفتراک، با شرکت چینی EP Equipment همکاری کرده تا یک لیفتراک اقتصادی با نام AntOn تولید کند. این محصول با استفاده از ظرفیت تولید و هزینه پایینتر چین و در کنار شبکه فروش و اعتبار برند آلمانی عرضه میشود.
AntOn در مقایسه با محصولات پیشرفتهتر یونگهاینریش، طراحی سادهتری دارد و با قیمت پایینتری عرضه میشود. هدف از تولید آن نیز رقابت در بخش محصولات پایه و میانرده و دسترسی به مشتریانی است که به تجهیزات گرانقیمت و با قابلیت کارکرد مداوم نیاز ندارند.
نادین دسپینو، مدیر ارشد فروش یونگهاینریش، ورود گسترده محصولات چینی به بازار اروپا را یک چالش جدی توصیف کرده و گفته است شرکتها باید برای نحوه مواجهه با این موج رقابتی راهکار تازهای پیدا کنند.
در صنعت خودرو نیز فولکسواگن سیاست «در چین، برای چین» را دنبال میکند و با ایجاد یک مرکز توسعه در شهر هفی، تلاش دارد خودروهایی متناسب با نیاز بازار چین طراحی و تولید کند.
تجربه صنعت خورشیدی، زنگ هشدار برای آلمان
مقامهای آلمانی در عین حال نگران تکرار تجربه صنعت انرژی خورشیدی هستند. آلمان در ابتدای قرن حاضر یکی از کشورهای پیشرو در توسعه فناوری و استفاده از پنلهای خورشیدی بود، اما ورود محصولات ارزانتر چینی موجب شد شماری از تولیدکنندگان داخلی این کشور از بازار خارج شوند.
اکنون بخش عمده پنلهای خورشیدی مورد استفاده در آلمان از چین تأمین میشود؛ تجربهای که سیاستگذاران آلمانی نمیخواهند در صنایع دیگری مانند خودرو، ماشینآلات و تجهیزات صنعتی تکرار شود.
مزیت صادراتی چین فقط به حمایتهای دولتی محدود نیست
سیاست صنعتی چین مجموعهای از حمایتها را برای صنایع کلیدی این کشور فراهم کرده است؛ از دسترسی آسانتر به منابع مالی و مواد اولیه ارزان گرفته تا زمین و الزامات مربوط به تولید داخلی.
هزینه پایینتر نیروی کار نیز یکی دیگر از مزیتهای تولیدکنندگان چینی محسوب میشود. برخی اقتصاددانان همچنین معتقدند سیاستهای ارزی چین به حفظ قدرت رقابت صادراتی این کشور کمک کرده است.
با این حال، کارشناسان تأکید دارند که قدرت صادراتی چین تنها نتیجه حمایت دولت نیست. شرکتهای چینی در بازار داخلی نیز با رقابت بسیار شدید و فشار برای کاهش قیمتها مواجهاند و همین شرایط آنها را به سمت افزایش بهرهوری، کاهش هزینه و توسعه سریع فناوری سوق داده است.
پکن در مقابل انتقاد شرکای تجاری خود درباره «ظرفیت مازاد» تأکید کرده که روایت مطرحشده از سوی کشورهای غربی، توسعه صنعتی چین را به اشتباه بهعنوان تهدیدی برای اقتصاد جهانی معرفی میکند.
بستههای حمایتی برلین برای احیای اقتصاد
دولت آلمان برای مقابله با رکود و تحریک رشد اقتصادی، مجموعهای از اقدامات را در نظر گرفته است. یکی از مهمترین این اقدامات، اختصاص صندوقی ۵۰۰ میلیارد یورویی برای سرمایهگذاری در زیرساختهایی مانند جادهها، پلها و خطوط ریلی است.
همچنین بستهای که در ماه ژوئیه پیشنهاد شد، کاهش مالیات برای گروههای درآمدی متوسط و پایین و کاهش مقررات و بوروکراسی اداری را دنبال میکند.
با وجود این اقدامات، برخی اقتصاددانان معتقدند ریشه مشکل آلمان تنها در سیاستهای داخلی نیست و بخشی از راهحل باید در سطح اتحادیه اروپا دنبال شود.
نگاه برلین به سیاست تجاری اروپا
برد ستسر، اقتصاددان و عضو ارشد شورای روابط خارجی، معتقد است دادههای تجاری نشان میدهد افزایش رقابت چین نقش مهمی در رکود صنعتی آلمان داشته است. از دیدگاه او، مقابله با این فشار تنها در اختیار شرکتهای آلمانی نیست و اتحادیه اروپا نیز باید سیاست تجاری خود را بازنگری کند.
اتحادیه اروپا در سالهای اخیر برای برخی محصولات چینی، از جمله خودروهای برقی، تعرفههایی وضع کرده است. با این حال، کارشناسان خواستار سیاست تجاری سختگیرانهتر و هماهنگتری هستند تا بازار اروپا در برابر پیامدهای سیاستهای صنعتی چین محافظت شود.
به گفته ستسر، اروپا باید به سمت سیاستی حرکت کند که ضمن حفظ تجارت بینالمللی، از ورود گسترده تولید مازاد چین به بازارهای اروپایی جلوگیری کند و میان میزان دسترسی بازار چین و دسترسی شرکتهای چینی به بازارهای جهانی، توازن بیشتری ایجاد شود.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید