کاهش سهم ایران از بازار صادراتی بیلت؛ چین در مسیر جایگزینی تولیدکنندگان ایرانی

بازار صادراتی بیلت ایران در کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس و برخی مقاصد آفریقایی با کاهش سهم تولیدکنندگان داخلی روبه‌رو شده است. ادامه محدودیت‌های صادراتی، زمینه را برای تقویت حضور رقبای خارجی به‌ویژه چین فراهم کرده و این کشور را به یکی از گزینه‌های جایگزین برای تأمین شمش فولادی موردنیاز نوردکاران تبدیل کرده است.

بررسی شرایط بازار نشان می‌دهد ایران با وجود برخورداری از مزیت‌هایی مانند نزدیکی جغرافیایی به کشورهای هدف، هزینه تمام‌شده رقابتی و مدت‌زمان کوتاه‌تر حمل‌ونقل، نتوانسته از ظرفیت‌های خود برای حفظ موقعیت صادراتی به‌طور کامل استفاده کند. محدودیت‌های موجود در مسیر صادرات، بخشی از این مزیت‌ها را تحت تأثیر قرار داده و قدرت رقابت تولیدکنندگان ایرانی را کاهش داده است.

در مقابل، چین با استفاده از فرصت ایجادشده و ارائه شرایط تجاری مناسب‌تر، به‌ویژه در حوزه روش‌های پرداخت و تأمین مالی اعتباری از طریق شبکه بانکی، توانسته است بخشی از نیاز بازارهای هدف را پوشش دهد. این شرایط به افزایش حضور عرضه‌کنندگان چینی و تقویت جایگاه آن‌ها در زنجیره تأمین نوردکاران منطقه منجر شده است.

با وجود این تحولات، مزیت جغرافیایی ایران همچنان یکی از ظرفیت‌های مهم برای بازگشت به بازارهای صادراتی منطقه محسوب می‌شود. حتی در صورت رفع محدودیت‌های فعلی، نزدیکی به مقاصد صادراتی می‌تواند به کاهش هزینه‌های لجستیکی و افزایش جذابیت بیلت ایرانی برای خریداران خارجی کمک کند.

با این حال، تداوم حضور کم‌رنگ ایران در بازارهای هدف می‌تواند پیامدهایی فراتر از کاهش موقت صادرات داشته باشد. از دست رفتن ارتباط با مشتریان قدیمی، تغییر الگوی خرید نوردکاران و شکل‌گیری قراردادهای بلندمدت با تأمین‌کنندگان جایگزین، از جمله عواملی است که بازگشت تولیدکنندگان ایرانی را با دشواری بیشتری مواجه خواهد کرد.

در چنین شرایطی، بازنگری در سیاست‌های صادراتی و شناسایی موانع پیش‌روی صادرکنندگان فولاد اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. تدوین برنامه‌ای برای حفظ ارتباط با مشتریان خارجی و استمرار عرضه بیلت، حتی در حجم محدود، می‌تواند از واگذاری کامل بازارهای سنتی به رقبا جلوگیری کند و زمینه بازپس‌گیری سهم ایران از بازارهای منطقه‌ای را فراهم آورد.
منبع: معدن ۲۴