صیدی: صنعت فولاد باید میان بازار آزاد و نظام قیمت‌گذاری دستوری تعیین تکلیف کند
گروه: فولاد | کد خبر: ۸۵۶۵ | تاریخ: ۱۷ آبان ۱۴۰۵ - ۱۳:۳۶
حجت‌الله صیدی، رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، در پنجمین سمینار تحلیلی اندیشکده فولاد و صنایع معدنی ایران، سه محور تکمیل و متوازن‌سازی زنجیره فولاد، توسعه فناوری و تعیین تکلیف سازوکارهای بازار را از الزامات پیش‌روی این صنعت عنوان کرد.
صیدی با اشاره به ظرفیت‌های صنعت فولاد ایران و برخورداری آن از نیروی انسانی متخصص گفت: با وجود این مزیت‌ها، نوسان سودآوری شرکت‌ها و بخشی از ظرفیت‌های بلااستفاده تولید، نگرانی‌هایی درباره آینده این صنعت ایجاد کرده است.
او با بیان اینکه بازار جهانی فولاد بر پایه رقابت میان عرضه‌کنندگان و خریداران متعدد فعالیت می‌کند، اظهار کرد: تولیدکنندگان برای حفظ موقعیت خود در چنین بازاری باید شرایط رقابتی را در نظر بگیرند. از این رو، چالش‌های پیش‌روی صنعت فولاد نیازمند برنامه‌ریزی و اتخاذ راهکارهای متناسب است.
تکمیل زنجیره فولاد با سرمایه‌گذاری متوازن
رئیس سازمان بورس، تکمیل حلقه‌های زنجیره فولاد و برطرف کردن عدم توازن ظرفیت‌ها را نخستین اولویت این صنعت دانست و گفت: بررسی ظرفیت تولید بخش‌هایی مانند آهن اسفنجی و شمش نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری در برخی حلقه‌ها بیشتر از سایر بخش‌ها بوده و همین موضوع به ناهماهنگی در زنجیره منجر شده است.
به گفته صیدی، توسعه ظرفیت‌ها باید با توجه به نیاز و توان تولیدی سایر حلقه‌ها انجام شود؛ زیرا افزایش ظرفیت یک بخش، بدون در نظر گرفتن شرایط بخش‌های دیگر، لزوما به ارتقای بهره‌وری کل زنجیره منجر نخواهد شد.
او با اشاره به نقش بازار سرمایه در تامین مالی طرح‌های توسعه‌ای افزود: سازمان بورس وضعیت شرکت‌ها و چشم‌انداز فعالیت آنها را دنبال می‌کند و تکمیل زنجیره فولاد باید در اولویت برنامه‌های سرمایه‌گذاری قرار گیرد.
صیدی همچنین افزایش ارزش افزوده محصولات را یکی دیگر از ضرورت‌های این صنعت برشمرد و گفت: باید بررسی شود چرا در برخی بخش‌ها صادرات مواد اولیه و محصولات با ارزش افزوده پایین همچنان بیشتر از محصولات نهایی و تخصصی است. هدایت سرمایه‌گذاری به حلقه‌هایی که ظرفیت ایجاد ارزش افزوده بالاتری دارند، می‌تواند به بهبود عملکرد شرکت‌های فولادی کمک کند.
فناوری؛ شرط حفظ توان رقابتی فولاد
صیدی، سرمایه‌گذاری در فناوری را دومین محور توسعه صنعت فولاد معرفی کرد و هشدار داد که بی‌توجهی به این موضوع می‌تواند موقعیت رقابتی تولیدکنندگان را با مشکل مواجه کند.
او با اشاره به حرکت صنعت فولاد جهان به سمت کاهش انتشار کربن، مدیریت مصرف انرژی و حفاظت از منابع آب اظهار کرد: برنامه‌های توسعه‌ای باید با تحولات فناوری و نیازهای آینده این صنعت هماهنگ باشند.
به گفته رئیس سازمان بورس، کربن‌زدایی، کاهش مصرف انرژی و بهینه‌سازی مصرف آب از جمله حوزه‌هایی هستند که سرمایه‌گذاری در آنها برای حفظ رقابت‌پذیری فولاد ایران ضرورت دارد.
او همچنین تغییرات جغرافیای تقاضا در بازار جهانی را مورد توجه قرار داد و گفت: در برخی مناطق، مازاد عرضه وجود دارد؛ اما هزینه‌های حمل‌ونقل مانع انتقال آسان محصولات به بازارهای دیگر می‌شود. در مقابل، کشورهایی مانند هند و مناطق جنوب شرق آسیا با تقاضای قابل‌توجهی روبه‌رو هستند و کشورهای خاورمیانه نیز برنامه‌های توسعه‌ای گسترده‌ای برای صنعت فولاد دارند.
صیدی با اشاره به برنامه‌های کشورهای منطقه تا افق ۲۰۳۰، این تحولات را فرصتی برای بازنگری در سیاست‌های صادراتی ایران دانست و بر ضرورت حفظ بازارهای موجود و شناسایی مقاصد جدید تاکید کرد.
ضرورت انتخاب میان بازار آزاد و قیمت‌گذاری دستوری
رئیس سازمان بورس، تعیین چارچوب مشخص برای فعالیت بازار فولاد را سومین محور و یکی از مسائل اصلی این صنعت دانست. او در این زمینه گفت: نمی‌توان تامین انرژی و سایر نهاده‌ها را با منطق بازار آزاد دنبال کرد، اما در زمان فروش محصولات و محاسبه درآمدها به سازوکارهای متفاوت و دستوری متوسل شد. صنعت فولاد باید رویکرد خود را در قبال بازار آزاد مشخص کند.
صیدی با اشاره به اقدامات سازمان بورس برای پیگیری حقوق ذی‌نفعان صنعت فولاد اظهار کرد: در این زمینه مکاتبات متعددی با دستگاه‌های اجرایی انجام شده و موضوع در نشست‌هایی با رئیس‌جمهوری، معاونان و وزیران مرتبط نیز مطرح شده است.
او تاکید کرد که حمایت از ذی‌نفعان صنعت فولاد نباید تنها به سهامداران خرد محدود شود؛ بلکه سهامداران عمده، کارکنان و مشتریان نیز باید در تصمیم‌گیری‌ها مورد توجه قرار گیرند.
رئیس سازمان بورس همچنین به اختلاف بیش از ۴۰ درصدی نرخ‌های ارز اشاره کرد و گفت: این فاصله از جمله موضوعاتی است که سازمان بورس نسبت به آن اعتراض دارد و درباره آن با مسئولان بانک مرکزی نیز گفت‌وگو شده است. به گفته او، محاسبه هزینه‌های شرکت‌ها بر اساس یک نرخ ارز و ارزیابی درآمدهای صادراتی آنها با نرخ دیگری، مبنای اقتصادی یکسانی ندارد و باید چارچوب مشخصی برای محاسبات ارزی در نظر گرفته شود.
لزوم تناسب هزینه‌های تحمیلی با شرایط شرکت‌ها
صیدی با اشاره به خسارت‌های واردشده به برخی واحدهای فولادی در جریان حملات و همچنین محدودیت‌های تامین انرژی گفت: فولاد مبارکه دو بار هدف بمباران قرار گرفته و فولاد خوزستان نیز آسیب‌هایی را متحمل شده است. سایر شرکت‌های فولادی هم با مشکلات ناشی از محدودیت انرژی و شرایط عملیاتی مواجه بوده‌اند.
او در ادامه نسبت به افزایش هزینه‌های تحمیلی به شرکت‌ها هشدار داد و اظهار کرد: در شرایطی که بنگاه‌ها با خسارت و محدودیت‌های مختلف روبه‌رو هستند، افزایش چندبرابری برخی هزینه‌ها، از جمله هزینه‌های مرتبط با مسئولیت اجتماعی، باید با توجه به وضعیت اقتصادی آنها بررسی شود.
به گفته صیدی، تصمیم‌گیری درباره هزینه‌های جدید باید به‌گونه‌ای باشد که فشار مضاعفی بر شرکت‌هایی که با محدودیت‌های تولید و آسیب‌های عملیاتی مواجه شده‌اند، وارد نکند.
تاکید بر رعایت قواعد عرضه و تقاضا در بورس کالا
رئیس سازمان بورس در بخش دیگری از سخنان خود به نقش بورس کالا در ایجاد بستر معاملات منصفانه و کشف قیمت بر اساس عرضه و تقاضا پرداخت و گفت: تحقق این هدف مستلزم پایبندی همه فعالان بازار به قواعد معاملاتی است.
او درباره برخی اختلافات مربوط به معاملات و تحویل محصولات فولادی توضیح داد: در مواردی، محصولات پیش‌فروش شده‌اند، اما موعد تحویل آنها با دوره‌ای هم‌زمان شده که شرایط جنگی و نااطمینانی‌های عملیاتی بر بازار حاکم بوده است. در چنین وضعیتی، نگرانی خریداران از حمل‌ونقل، انبارداری یا آسیب احتمالی محموله ممکن است به خودداری از دریافت محصول در زمان مقرر منجر شود.
صیدی افزود: رسیدگی به اختلافات باید بر اساس اسناد و مدارک صورت گیرد و فعالان بازار نیز مسائل خود را از مسیرهای قانونی دنبال کنند.
او پیشنهاد داد کارگروهی تخصصی با حضور نمایندگان انجمن فولاد، سازمان بورس و بورس کالا تشکیل شود تا موضوعاتی مانند شیوه معاملات، تامین مالی و موانع توسعه زنجیره فولاد بررسی و برای آنها راهکارهای اجرایی تدوین شود.
بازار سرمایه آماده تامین مالی طرح‌های توسعه‌ای فولاد
صیدی با اعلام آمادگی بازار سرمایه برای مشارکت در تامین مالی طرح‌های صنعت فولاد گفت: ظرفیت‌های بازار سرمایه می‌تواند برای پشتیبانی از سرمایه‌گذاری‌های فناورانه و توسعه حلقه‌هایی به کار گرفته شود که به تکمیل زنجیره و افزایش ارزش افزوده کمک می‌کنند.
او تاکید کرد که تامین مالی شرکت‌ها نباید تنها به سرمایه در گردش محدود شود و منابع باید به سمت رفع گلوگاه‌های تولید و بخش‌هایی هدایت شوند که امکان ایجاد ارزش افزوده بیشتری دارند.
رئیس سازمان بورس با اشاره به چشم‌انداز ۵ تا ۱۰ ساله صنعت فولاد اظهار کرد: بازار جهانی در سال‌های آینده با شرایط متفاوتی از نظر ظرفیت عرضه و تقاضا روبه‌رو خواهد بود. در برخی مناطق مازاد تولید و در برخی دیگر نیاز به واردات وجود دارد؛ بنابراین، تامین مالی طرح‌ها باید با برنامه‌ریزی برای شناسایی بازارهای هدف و ظرفیت‌های صادراتی همراه باشد.
او همچنین از آمادگی سازمان بورس برای همکاری با انجمن فولاد و مدیران این صنعت به‌منظور تدوین برنامه‌هایی در زمینه تکمیل زنجیره، توسعه فناوری و اصلاح سازوکارهای بازار خبر داد.
ضرورت متنوع‌سازی بازارهای صادراتی فولاد ایران
صیدی در ادامه، اتکای بیش از اندازه به بازار چین را برای آینده صادرات فولاد ایران کافی ندانست و گفت: چین از تولیدکنندگان بزرگ فولاد جهان است، اما کاهش سرمایه‌گذاری در بخش ساختمان و زیرساخت می‌تواند بر روند تقاضای فولاد این کشور اثر بگذارد.
او افزود: ایران باید ضمن حفظ بازارهای سنتی، مقاصد صادراتی تازه‌ای را نیز شناسایی کند و با توجه به تحولات تقاضا در هند، جنوب شرق آسیا و کشورهای خاورمیانه، بازارهای هدف خود را متنوع سازد.
رئیس سازمان بورس در پایان با اشاره به نقش بنگاه‌های بزرگ و تولیدکنندگان کالاهای راهبردی در رشد اقتصادی کشور گفت: شرکت‌ها در کنار دولت و نهادهای سیاست‌گذار، در ثبات و توسعه اقتصاد نقش دارند. بازار سرمایه نیز از طریق تشکیل سرمایه، تامین مالی، افزایش شفافیت و ارزیابی عملکرد شرکت‌ها می‌تواند از مسیر توسعه صنعت فولاد پشتیبانی کند.
منبع: فولاد نیوز
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید