دپوی محصولات مس در بنادر؛ محدودیتهای تجاری صادرات را متوقف کرد
گروه: معدن | کد خبر: ۸۸۶۰ | تاریخ: ۲۴ آبان ۱۴۰۵ - ۱۱:۱۱
صنعت مس ایران با وجود برخورداری از ذخایر قابل توجه و ظرفیت توسعه در بخشهای مختلف زنجیره ارزش، در ماههای اخیر با موانع تجاری و مشکلات صادراتی مواجه شده است. بخشی از محصولات تولیدی این صنعت که قابلیت عرضه در بازارهای بینالمللی را دارند، به دلیل محدودیتهای موجود در بنادر جنوبی و محل معادن انباشته شدهاند؛ وضعیتی که بر جریان درآمدهای صادراتی و نقدینگی فعالان این بخش تأثیر گذاشته است.
مس از جمله مواد اولیه راهبردی در صنایع الکترونیک، خودروسازی، ساختمان، انرژیهای تجدیدپذیر و تولید لوله به شمار میرود. توسعه زنجیره ارزش این فلز از مرحله استخراج کانسنگ تا تولید کنسانتره، کاتد و محصولات نهایی، علاوه بر افزایش ارزش افزوده، میتواند به تقویت درآمدهای ارزی و کاهش وابستگی اقتصاد کشور به منابع نفتی کمک کند.
ایران با برخورداری از ذخایر قابل توجه مس، ظرفیت مناسبی برای توسعه این صنعت دارد. بر اساس اظهارات مصطفی فیض اردکانی، مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران، کشور با حدود ۶۶ میلیون تن ذخیره مس، در جایگاه ششم جهان از نظر ذخایر این فلز قرار گرفته است. استان کرمان نیز با در اختیار داشتن نزدیک به ۸۰ درصد ذخایر قطعی کشفشده، مهمترین قطب معدنی مس کشور محسوب میشود و استانهای آذربایجان شرقی و خراسان رضوی در رتبههای بعدی قرار دارند.
با وجود این ظرفیتها، جایگاه ایران در زمینه استخراج و تولید مس با میزان ذخایر کشور تناسب کامل ندارد. به گفته مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران، کشور در بخش استخراج و تولید در رتبههای ۱۳ تا ۱۶ جهان قرار دارد و ارتقای این جایگاه به برنامهریزی و توسعه سرمایهگذاری نیازمند است.
محدودیتهای تجاری؛ مانع اصلی صادرات مس
کیوان جعفری طهرانی، کارشناس حوزه معدن و تحلیلگر بازارهای جهانی فلزات، با بررسی وضعیت صنعت مس ایران اظهار کرد: طی ۱۰ سال گذشته سرمایهگذاریهای قابل توجهی در این بخش انجام شده و فعالیت انجمنها و تشکلهای تخصصی طی ۹ سال اخیر نیز بیانگر افزایش علاقه فعالان اقتصادی به حضور در صنعت مس است.
به گفته وی، ورود سرمایهگذاران بخش خصوصی، بهویژه فعالان باسابقه در صنعت سنگآهن، زمینه گسترش فعالیتها در این حوزه را فراهم کرد. در ادامه نیز شرکتهای بزرگ دولتی و مجموعههای بورسی فعال در صنایع سنگآهن و فولاد به این بخش ورود کردند؛ روندی که با توجه به ظرفیت ذخایر مس کشور، چشمانداز مناسبی برای توسعه این صنعت ایجاد کرده است.
این تحلیلگر بازار فلزات با این حال، محدودیتهای تجاری را مهمترین مانع فعالیت صنایع معدنی در ماههای اخیر دانست و گفت: مشکلات صادراتی طی ۷ تا ۸ ماه گذشته، علاوه بر صنعت مس، بخش معدن و زنجیره فولاد را نیز تحت تأثیر قرار داده و روند صادرات محصولات را با دشواری مواجه کرده است.
جعفری طهرانی با اشاره به وضعیت محصولات آماده صادرات افزود: حجم قابل توجهی از محصولات زنجیره مس که امکان حضور در بازارهای خارجی را دارند، در بنادر جنوبی کشور بلاتکلیف ماندهاند یا در محل معادن دپو شدهاند. به اعتقاد وی، رفع موانع تجاری و بازگشت شرایط عادی به مبادلات خارجی میتواند زمینه ازسرگیری صادرات و ورود دوباره ارز و نقدینگی به این صنعت را فراهم کند.
بازار جهانی مس با چالش عرضه مواجه است
این کارشناس در ادامه با اشاره به شرایط بازار جهانی مس عنوان کرد: روند کلی قیمت این فلز در بازارهای بینالمللی مثبت ارزیابی میشود، هرچند عواملی مانند تغییرات نرخ بهره در آمریکا و تحولات عرضه و تقاضا میتوانند بر نوسانات کوتاهمدت قیمت اثرگذار باشند.
به گفته جعفری طهرانی، در شرایط کنونی مشکل اصلی بازار جهانی مس به بخش عرضه مربوط میشود و تقاضا با بحران جدی روبهرو نیست. اعتصابات کارگری و اختلال در فعالیت معادن بزرگ شیلی، در کنار کاهش ذخایر و افت عیار کانسنگ در برخی معادن این کشور، از عوامل مؤثر بر محدودیت عرضه جهانی مس به شمار میروند.
وی با اشاره به چشمانداز قیمتی این فلز تا سال ۲۰۳۰ خاطرنشان کرد: بررسی دقیق اهداف بلندمدت قیمت مس به دادهها و ارزیابیهای بیشتری نیاز دارد، اما با توجه به شرایط بنیادین بازار، این فلز ظرفیت رسیدن به قیمت ۱۷۰۰۰ دلار به ازای هر تن تا پایان سال ۲۰۲۷ را دارد.
فرصت جذب سرمایهگذار خارجی در صنعت مس ایران
جعفری طهرانی در بخش دیگری از اظهارات خود، کاهش تنشهای ژئوپلیتیک و احتمال رفع تحریمها را از عوامل مؤثر بر آینده سرمایهگذاری در صنایع معدنی ایران دانست. به گفته وی، در صورت بهبود روابط تجاری و فراهم شدن امکان فعالیت سرمایهگذاران خارجی، صنعت مس کشور میتواند مقصد مناسبی برای جذب منابع مالی بینالمللی باشد.
این کارشناس با اشاره به تجربه فعالیت شرکتهای بزرگ معدنی بینالمللی در ایران گفت: شرکتهایی مانند ریوتینتو، بیاچپی و گلنکور احتمالاً به دلیل ملاحظات و تجربههای گذشته، برای ورود مجدد به بازار ایران با احتیاط بیشتری عمل خواهند کرد.
با این حال، به اعتقاد وی، شرکتهای معدنی کوچک و متوسط از کشورهای در حال توسعه میتوانند گزینههای محتملتری برای ورود به این بازار باشند و در صورت رفع موانع سیاسی و تجاری، زمینه جذب سرمایه خارجی برای توسعه پروژههای مس فراهم خواهد شد.
در مجموع، با وجود ظرفیت بالای ذخایر و چشمانداز مثبت بازار جهانی مس، رفع محدودیتهای صادراتی، تسهیل مبادلات تجاری و فراهم کردن شرایط سرمایهگذاری، از مهمترین پیشنیازهای توسعه زنجیره مس ایران به شمار میروند. تداوم دپوی محصولات در بنادر و معادن میتواند مانع بهرهبرداری کامل از ظرفیت تولیدی این صنعت شود.
منبع: ایسنا
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید